Tuesday, May 14, 2013

Newid Byd - A Whole New Adventure

Wel, dim gwleidyddiaeth heddiw. Am 1:36am fore dydd Sul, fe aned mab bach i Geraint a finna - Tomos Geraint (Twm). Mi yda ni wedi mopio'n llwyr hefo fo yn barod! Roedd o'n 7 pwys 3 owns, ac mae o'n berffaith. Diolch i bawb sydd wedi cysylltu hyd yma hefo'u holl eiriau caredig. Yn bersonol, dwi dal yn synnu gafodd o ddim o'i eni ar ddiwrnod etholiadau Mon ar ol yr holl gyffro! Ond yn falch hefyd fod o'n hwyr. O leia fydd ei benblwydd ddim yn debygol o ddisgyn ar ddiwrnod etholiad yn y dyfodol!

At 1:36am on Sunday morning, Geraint and I welcomed to the world our son - Tomos Geraint (Twm). He's perfect, and we're thrilled! He weighed 7 pounds 3 ounces, and is full of life already. Thank you to everyone who's been in touch with their kind words. Still surprised he didn't arrive on the day of the Anglesey elections given how excited I was with Plaid Cymru's result! But also glad he was late making his arrival. At least his birthday isn't likey to clash with an election day in the future!

Friday, May 10, 2013

Yr un hen wleidyddiaeth?

Wel, mi oeddwn i'n anghywir yn darogan beth fyddai yn digwydd o ran rheoli Cyngor Mon yn sgil yr etholiad. Doeddwn i wir ddim wedi disgwyl i griw o annibynnwyr mor wahanol a'u gilydd uno mewn i grwp, a doeddwn i yn sicr wedyn ddim yn meddwl y byddai'r Blaid Lafur ym Mon yn uno hefo nhw! A hwythau wedi ymgyrchu drwy'r etholiad drwy ddweud na fyddant yn gwneud hynny, a hefyd oherwydd mai Gweinidog o'r Blaid Lafur yng Nghymru oedd wedi mynnu bod yr etholiad yn cael ei ohirio am flwyddyn ym Mon tra roedd newidiadau yn cael eu rhoi mewn lle i geisio cael gwared o gymaint o annibynnwyr o'r cyngor, fe gymerais yn ganiataol y byddent yn glynnu at eu hegwyddorion a'u haddewidion. Dim rhyfedd bod pobl yn cael trafferth ymddiried mewn pleidiau gwleidyddol pan maent yn dweud un peth ac yn gwneud rhywbeth hollol wahanol! Dwi'n synnu os ydi Llafur yng Nghaerdydd, na chwaith Albert Owen, yn hapus hefo'r hyn sydd wedi digwydd. Ac os ydi hynny'n wir, cyn lleied o ddylanwad sydd ganddyn nhw ar ddisgyblaeth y tri a etholwyd wythnos diwethaf...

Difyr oedd clywed ar y newyddion neithiwr na wnaeth y tri hyd yn oed drafod gyda cynghorwyr Plaid Cymru. Yn bersonol, credaf bod hynny yn warthus ac yn hynod anghyfrifol. Byddwn wedi tybio y byddent wedi siarad gyda pawb cyn gwneud penderfyniad, er mwyn medru datgan, llaw ar eu calon, eu bod wedi mynd am y cynnig yr oeddent yn credu fyddai orau i bobl Mon. Sut mae'n bosibl gwneud hynny, a mynd nol ar eich gair i'r etholwyr o ran peidio clymbleidio gydag annibynnwyr, heb drafod o gwbwl gyda'r Blaid? Roedd Bob Parry yn iawn i siarad mor gadarn ynglyn a pha mor siomedig yr oedd o am hynny ar y newyddion neithiwr. Difyr hefyd oedd clywed John Chorlton, cyn arweinydd Grwp Llafur yn y cyngor wnaeth golli ei sedd wythnos diwethaf, yn dweud ar y newyddion y byddai ef wedi trafod gyda'r Blaid... Awrgym o raniad o fewn y Blaid Lafur ym Mon felly dros y penderfyniad?

Beth bynnag, rhaid i ni rwan dderbyn mai dyma'r sefyllfa ym Mon a dymuno pob lwc i'r rhai fydd yn arwain y Cyngor. Fydd hi ddim yn hawdd iddyn nhw cofiwch gyda grwp mor gryf o gynghorwyr Plaid Cymru fel gwrthblaid! A rhag ichi feddwl fod gen i rywbeth yn erbyn yr holl annibynnwyr, wel nagoes siwr. Mae yna nifer o rai da iawn wedi eu hethol, a rhai sydd yn gefnogol i'r Blaid. Yr unig beth sydd yn fy mhoeni ydi sefydlogrwydd y Cyngor, ac o brofiad, rydym wedi gweld nad yw grwp annibynnol gyda'r un disgyblaeth yn aml a grwp sy'n perthyn i Blaid wleidyddol. Cofiwch wedi'r cyfan bod Peter Rogers yn un o'r cynghorwyr annibynnol ar gyngor Mon. Sgwn i pa mor hir fydd hi cyn hi'r ffraeo mewnol gychwyn eto...

Er mwyn pobl Mon, dwi'n gobeithio gwnaiff y glymblaid od yma weithio ac y gwelwn ni bethau'n gwella ar yr Ynys. Dyna sy'n bwysig wedi'r cyfan. Ond trueni mawr na fu ystyriaeth i'r holl opsiynau posibl gan y Blaid Lafur ym Mon.

***

Ar fater hollol wahanol, roedd yn ddrwg gen i glywed ddoe bod Alun Ffred ddim yn sefyll yn Arfon yn yr etholiad nesaf. Credaf ei fod yn Aelod Cynulliad penigamp, a bydd yn golled ar ei ol. Roeddwn wedi gobeithio y byddai yn sefyll am dymor arall o leiaf. Cefais y fraint o ymgyrchu cryn dipyn gydag o yn ystod etholiad 2011 pan oeddwn yn ymgeisydd ar restr y Gogledd ar gyfer y Cynulliad, ac roedd yn brofiad gwych. Gwnaeth gyfraniad mawr i'r Cynulliad yn ei gyfnod yno, yn arbennig tra'n Weinidog, a dwi'n siwr y bydd yn parhau i gyfrannu tan yr etholiad nesaf. Un peth ychwanegol fydd yn sicr yn cael ei golli fydd ei ffraethineb ynghyd a'i hiwmor sych. Mae pob grwp gwleidyddol angen hynny heb os!

Bydd yn ddifyr gweld rwan pwy fydd yn ei olynnu yn Arfon. Mae hi'n sedd yr ydw i wedi ystyried mynd amdani yn y gorffenol, ynghyd ag Ynys Mon, ond nid oes cyfle wedi bod ers sbel i fynd am yr un o'r ddwy. Siwr bod nifer o aelodau eraill o'r Blaid fel finnau gyda penderfyniadau mawr i'w gwneud dros yr wythnosau a'r misoedd nesaf ynglyn a lle i geisio am enwebiad. Pob lwc i bawb!

Sunday, May 5, 2013

Making Anglesey Proud Again - Adfer Enw Da Mon

I'm still smiling after the fantastic result for Plaid Cymru in the Council elections this week! Link here to my article that appeared on Click on Wales yesterday: http://www.clickonwales.org/2013/05/anglesey-can-become-proud-of-itself-again/

Cafwyd ymgyrch gadarn gan Blaid Cymru ym Mon, gyda tim o ymgeisyddion gwych. Beth oedd yn braf oedd gweld croesdoriad o hen ac ifanc, o gefndiroedd gwahanol, ac yn gymysgedd o ddynion a merched. Falch iawn bod tair wedi eu hethol i gynrychioli Plaid Cymru ar y cyngor, ond siomedig eu bod yr unig dair. Digwydd bod dim ond dwy ferch oedd yn gynghorwyr yn y cyngor diwethaf hefyd, a'r ddwy yn cynrychioli Plaid Cymru.

Cawn weld be ddigwyddith rwan o ran rheoli'r Cyngor, ond dwi'n mawr obeithio bydd Plaid Cymru yn llwyddo i arwain y Cyngor. Dwi'n sicr y gall ein cynghorwyr hen a newydd fynd ati i adfer enw da Mon, a dechrau pennod newydd yn hanes y cyngor.